Mười giờ tối phòng còn ấm. Một giờ sáng, người ngồi co lại, chân lạnh trước mặt. Đến ba giờ thì ai cũng muốn tắt đèn đi ngủ, dù câu chuyện còn dở.
Bí quyết giữ bầu không khí ấm áp suốt đêm nằm ở bốn việc làm trước khi trời tối: chặn gió lùa, giữ nhiệt trong phòng, giữ độ ẩm vừa và chuẩn bị sẵn đồ để dùng giữa đêm. Em ghi từng bước bên dưới.
Bí quyết giữ bầu không khí ấm áp suốt đêm: chặn gió lùa trước
Gió lùa không làm lạnh cả phòng, nó làm lạnh đúng chỗ người ngồi. Một khe cửa rộng 2 mm đủ cho một dòng khí lạnh chạy sát sàn và chạm vào chân người ngồi bệt.
Chặn gió rẻ nhất là cuộn một khăn dày hoặc một ống vải nhồi bông đặt sát chân cửa. Làm cho cửa sổ, cửa ra vào, và cả khe dưới cánh tủ lạnh nếu tủ đặt gần chỗ ngồi.
Khe cửa sổ khó chặn hơn vì cần vẫn mở được. Dùng băng keo xốp dán mép khung, loại dày 5 mm. Dán xong thử bằng cách đưa tay sát khe, không thấy luồng khí là ổn.
Nếu căn phòng vừa trang trí xong theo biến căn phòng thành thiên đường lãng mạn Noel, hãy kiểm gió trước khi bày thêm đồ. Đồ bày nhiều dễ che mất khe cửa đang lùa gió.
Với phòng ngủ theo phong cách châu Âu có nhiều vải và rèm, đọc thêm trang trí phòng ngủ đêm Noel phong cách châu Âu để biết lớp vải nào giữ nhiệt và lớp nào chỉ để đẹp.
Thu nhỏ không gian cần sưởi
Sưởi cả phòng 30 mét vuông tốn gấp ba lần sưởi góc 8 mét vuông. Kéo một tấm rèm hoặc dựng một vách nhẹ để khoanh vùng ngồi lại, phần nhiệt dồn đúng chỗ cần.
Vách ngăn không cần cố định. Một tấm vải dày treo từ trần xuống sát sàn, hoặc một giá sách thấp làm vách, đủ để chặn luồng khí và giữ nhiệt trong góc ngồi.
Rèm dày luôn có tác dụng kép: chắn sáng và chắn nhiệt. Nếu cửa sổ có rèm mỏng, thêm một lớp vải dày bên trong, cách kính 10 cm. Khoảng cách này tạo túi khí cách nhiệt.
Không nên đóng kín hoàn toàn. Phòng ngủ cần trao đổi khí. Hở một khe nhỏ ở cửa sổ phía trên, không hở sát sàn, và mở 10 phút trước khi ngủ để đổi khí.Mái nhà và cửa sổ trần là chỗ mất nhiệt lớn nhất. Nếu phòng có cửa sổ trần, dán một lớp giấy bạc phía trong khung và giữ rèm kéo kín sau 17 giờ. Giấy bạc phản xạ nhiệt ngược vào phòng.
Sàn lạnh và trần lạnh gây cảm giác lạnh khác nhau. Sàn lạnh chạm chân, trần lạnh không chạm ai nhưng làm không khí tầng trên lạnh và chìm xuống. Cách xử lý sàn rẻ và hiệu quả hơn.
Nếu nhà có sàn đá, nhiệt thoát xuống sàn rất nhanh. Xem mẹo dùng thảm trải sàn tạo góc tâm sự để biết cách lót thêm lớp cách nhiệt dưới thảm.
Giữ nhiệt trong phòng thay vì tăng công suất sưởi
Mỗi lần mở cửa phòng, nhiệt mất đi rất nhanh. Giữ nhiệt tốt hơn tăng nhiệt. Ba việc: đóng cửa nhanh, đặt tấm chắn nhiệt sau lò sưởi, và không để đồ che miệng gió.
Máy sưởi đặt sát tường sẽ đốt nóng bức tường thay vì làm ấm không khí. Đặt máy cách tường 20 cm và hướng về phía góc ngồi, không hướng vào người trực tiếp.
Tấm chắn nhiệt sau lò sưởi hoặc sau máy sưởi bằng giấy bạc dán trên bìa cứng làm phản xạ nhiệt vào phòng. Cách này tăng cảm giác ấm rõ mà không tăng điện.
Đừng đặt vật liệu dễ cháy gần nguồn sưởi. Vải, giấy gói quà, dây đèn đều phải cách ít nhất 1 mét. Nếu dùng lò sưởi thật, kiểm tra ống khói trước đêm đầu tiên.
Nhiệt độ phòng ngủ hợp lý là 20 tới 22 độ C. Trên 24 độ thì không khí khô và người ngủ trằn trọc. Dưới 18 độ thì cơ thể phải sinh nhiệt, ngủ nông hơn.Một chi tiết nhiều người bỏ qua: đồ đạc trong phòng cũng giữ nhiệt. Tủ gỗ, sách, thảm đều hấp thụ rồi tỏa nhiệt chậm. Phòng nhiều đồ gỗ ấm đều hơn phòng trống trơn, và giữ ấm lâu hơn sau khi tắt sưởi.
Ngược lại, phòng quá nhiều vải và giấy thì có rủi ro cháy. Giữ khoảng trống ít nhất 1 mét quanh mọi nguồn sưởi, kể cả đèn sợi đốt công suất lớn.
Độ ẩm: phần ít ai để ý
Phòng ấm nhưng khô làm cổ họng rát và da ngứa. Giữ độ ẩm 40 tới 60 phần trăm. Dưới 40 phần trăm thì bật máy tạo ẩm hoặc đặt một bát nước cạnh nguồn sưởi.
Máy sưởi làm khô không khí. Một bát nước đặt cạnh máy bốc hơi và bù lại phần ẩm đã mất. Đơn giản nhưng hiệu quả, miễn là bát không bị đổ khi ai đó đi lại.
Không nên phun sương mạnh vào buổi tối muộn. Độ ẩm trên 65 phần trăm làm hơi nước đọng trên kính và trên tường lạnh, sinh mốc sau vài ngày.
Một chiếc khăn ướt phơi trong phòng là cách tăng ẩm tạm thời. Thay khăn khi khô. Cách này dùng được khi phòng nhỏ và không có máy tạo ẩm.Không đặt máy tạo ẩm ngay cạnh giường. Hơi nước phun thẳng vào mặt người ngủ làm ẩm chăn và gối, dễ gây lạnh ngược và nấm mốc trên vải. Đặt cách giường 1,5 mét và hướng ra giữa phòng.
Kiểm tra độ ẩm bằng cảm giác nếu không có máy đo: kính cửa sổ có đọng nước là ẩm quá cao, cổ họng khô khi thức dậy là ẩm quá thấp.
Không khí ẩm đúng mức làm hơi ấm cảm thấy ấm hơn. Ở cùng 21 độ, phòng ẩm 50 phần trăm dễ chịu hơn phòng ẩm 30 phần trăm rõ rệt. Xem thêm tạo hiệu ứng sương mờ và hơi ấm phòng ngủ nếu muốn dùng hơi ẩm có chủ đích.
Chuẩn bị trước khi trời tối
Làm ấm phòng từ 17 giờ, không đợi đến khi ngồi vào mới bật. Tường và đồ đạc cần thời gian giữ nhiệt. Bật sớm hai tiếng thì phòng ấm đều hơn và ít tốn hơn bật muộn.
Làm ấm chăn trước. Gấp chăn và đặt gần nguồn sưởi 15 phút trước khi dùng, hoặc dùng túi sưởi đặt dưới chăn. Chăn ấm sẵn làm người ta ngồi lâu hơn.
Pha sẵn nước nóng trong bình giữ nhiệt. Giữa đêm muốn pha thêm trà thì không phải đứng chờ nước sôi, và không phải mở cửa bếp làm mất nhiệt cả hai phòng.
Chuẩn bị một khăn nhỏ và một đôi tất dày đặt sẵn trong tầm tay. Đây là hai thứ người ta cần mà ngại đứng dậy lấy nhất khi đã ngồi ấm.
Bày đèn và nến sẵn sàng trước. Xem tạo điểm nhấn ánh sáng khu vực treo tất để biết cách đặt đèn sao cho ánh sáng cũng góp phần làm ấm cảm giác.Chuẩn bị sẵn một chiếc áo khoác mỏng treo ở móc gần cửa. Nếu phải ra khỏi phòng giữa đêm, mặc vào rồi mới đi. Không mặc thì khi quay lại, cơ thể đã mất nhiệt và cần lâu hơn để ấm lại.
Giữ ấm cho người, không chỉ cho phòng
Áo dày một lớp hiệu quả hơn ba lớp mỏng. Lớp trong cùng phải bám sát da và khô. Lớp ngoài cản gió. Đó là cấu trúc giữ nhiệt đơn giản nhất.
Mang tất dày là cách rẻ nhất để thấy ấm toàn thân. Chân lạnh làm mạch máu co lại, tay cũng lạnh theo. Ngồi sàn thì tất dày gần như bắt buộc.
Đồ uống nóng giữ ấm từ bên trong trong khoảng 30 phút. Trà gừng hoặc sô cô la nóng đều tốt. Tránh uống nhiều rượu, cảm giác ấm đến nhanh nhưng mất nhiệt cơ thể cũng nhanh.
Ngồi sát nhau giữ nhiệt tốt hơn ngồi đối diện xa. Nếu góc tâm sự rộng, kéo đệm lại gần 20 cm. Khoảng cách ngắn làm cả nghĩa đen và nghĩa bóng đều ấm hơn.
Đứng dậy vận động nhẹ mỗi 40 phút. Đi một vòng phòng, xoay vai. Cơ thể sinh nhiệt khi vận động, và lượt đứng dậy giữa buổi tạo nhịp nghỉ tự nhiên cho câu chuyện.Xoa tay vào nhau vài giây trước khi nắm tay người kia. Bàn tay ấm là chi tiết nhỏ nhưng người nhận cảm thấy rõ hơn bất kỳ lời nói nào về chuyện giữ ấm.
Dùng nguồn sưởi an toàn qua đêm
Không để máy sưởi chạy qua đêm trong phòng đóng kín. Hẹn giờ tắt sau 2 tới 3 tiếng, hoặc chọn chế độ tự ngắt. Ngủ trong phòng kín có nguồn sưởi đốt khí là rủi ro thật.
Máy sưởi điện có chế độ tự ngắt khi quá nhiệt thì an toàn hơn. Trước khi ngủ, kiểm tra dây điện không bị đè dưới thảm hay đồ nặng. Dây bị đè nóng lên và đó là nguyên nhân cháy phổ biến.
Không dùng lò than hoặc bếp gas trong phòng ngủ kín. Khí CO không mùi, không màu, và gây nguy hiểm trước khi ai kịp nhận ra. Nếu nhà có lò sưởi củi, chỉ dùng khi có người thức.
Túi sưởi nước nóng phải bọc vải trước khi đặt vào chăn. Tiếp xúc trực tiếp làm bỏng da, nhất là khi người ngủ không còn cảm giác rõ.
Đặt một bình nước và một đèn nhỏ trong tầm tay cạnh giường. Nếu nửa đêm thấy lạnh hoặc khô, không phải dò dẫm trong tối để tìm.Nếu cùng lúc bật nhiều thiết bị trong một phòng, tính tổng công suất trước khi cắm chung một ổ. Sưởi điện cộng ấm siêu tốc cộng đèn dễ vượt ngưỡng của một ổ chia. Chia ra hai ổ ở hai tường khác nhau.
Bảng nhiệt độ và độ ẩm cho từng giai đoạn đêm
Bảng dưới đây ghi mức nhiệt và độ ẩm phù hợp cho từng giai đoạn. Đây là mức tham khảo, người già và trẻ nhỏ cần ấm hơn một chút.
| Giai đoạn | Nhiệt độ phòng | Độ ẩm | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| 17h tới 19h, làm ấm | 22 tới 23 độ C | 45 tới 55 phần trăm | Bật sưởi sớm |
| 19h tới 22h, ngồi chơi | 21 tới 22 độ C | 40 tới 60 phần trăm | Có túi sưởi |
| 22h tới khi ngủ | 20 tới 21 độ C | 40 tới 55 phần trăm | Hẹn giờ tắt sưởi |
| Qua đêm | 18 tới 20 độ C | 40 tới 50 phần trăm | Chăn hai lớp |
Nhiệt độ hạ dần về đêm là tự nhiên và tốt cho giấc ngủ. Cố giữ 22 độ suốt đêm sẽ làm khô không khí quá mức và làm người ngủ tỉnh giấc vì khát.
Nếu phòng có người già hoặc trẻ nhỏ, giữ mức 20 độ cho cả đêm và ưu tiên chăn ấm hơn là tăng nhiệt phòng.
Phòng ấm không phải phòng nóng. Phòng ấm là phòng không có chỗ nào lạnh hơn chỗ khác rõ rệt.
Câu hỏi thường gặp
Dưới đây là những câu anh em hỏi em nhiều nhất về chủ đề này.
Phòng ngủ 16 mét vuông nên dùng sưởi gì?
Máy sưởi dầu hoặc sưởi gốm đều ổn. Sưởi dầu ấm chậm nhưng giữ nhiệt lâu, hợp chạy 2 tới 3 tiếng trước khi ngồi. Sưởi gốm nóng nhanh, hợp làm ấm nhanh trong 20 phút.
Đóng kín cửa phòng có làm thiếu khí không?
Có. Phòng ngủ kín cần hở một khe nhỏ ở phía trên cửa sổ hoặc mở cửa 10 phút mỗi 2 tiếng. Không hở sát sàn vì sẽ thành gió lùa.
Bật điều hòa nóng có tốt hơn máy sưởi?
Điều hòa nóng làm khô không khí mạnh hơn và có tiếng gió. Với phòng ngủ có người cần yên tĩnh, máy sưởi dầu dễ chịu hơn. Điều hòa hợp phòng lớn hơn.
Đặt bát nước cạnh sưởi có ích thật không?
Có, với phòng nhỏ. Một bát nước bốc hơi chậm và giữ ẩm vừa phải. Phòng trên 25 mét vuông thì bát nước không đủ, cần máy tạo ẩm.
Đêm lạnh nhất nên mặc gì khi ngủ?
Một lớp áo dài cotton bám sát, một lớp ngoài rộng, tất dày. Tránh đồ quá nóng vì mồ hôi đêm làm người ngủ lạnh trở lại sau khi ẩm.
Kết luận cuối cùng
Bí quyết giữ bầu không khí ấm áp suốt đêm gói trong bốn việc: chặn gió lùa ở mọi khe cửa, khoanh vùng không gian cần sưởi, giữ độ ẩm 40 tới 60 phần trăm, và chuẩn bị chăn, tất, nước nóng từ 17 giờ. Làm trước khi tối là làm đúng.
Em khuyên anh kiểm tra phòng một lượt vào chiều hôm trước, đưa tay sát từng khe cửa và từng ổ cắm, rồi sửa. Sau đó đọc sắp xếp ga giường mềm mại đêm đông để phần ngủ cũng ấm như phần ngồi chơi.